We hebben de Miljoenennota 2027 gelezen en missen actie.
In de Miljoenennota van 2027 wordt ten aanzien van de digitale infrastructuur, en datacenters in het bijzonder, weinig concreets aangekondigd. De Koning stelt in de Troonrede terecht “de vraag over hoe Nederlanders over over tien of twintig jaar hun geld verdienen.” Waarna hij aangeeft dat “zonder grote en gerichte investeringen Nederland achterop dreigt te raken, vooral in de technologiesector.”
Uit de begrotingen van BZK en EZK blijkt dat men het belang van de digitale infrastructuur erkent, afhankelijkheden van niet-Europese technologie, software en diensten wil verminderen maar er wordt vooral verwezen naar nog te verschijnen plannen. Er wordt geen budget vrijgemaakt voor bijvoorbeeld de aangekondigde soevereine Rijkscloud.
In de begroting van EZK staat de volgende passage:
"In 2027 wordt verder ingezet op een meer geïntegreerde aanpak en een sterkere regierol voor de Rijksoverheid. Dit betreft het ontwikkelen van datacentercapaciteit, onderzoek naar de randvoorwaarden voor aanlanding van nieuwe strategische zeekabelroutes en de uitvoering van de gigabiteinfrastructuurverordening. Daarnaast vinden er Europese onderhandelingen plaats over de Digital Networks Act en de Cloud & AI development Act."
Men legt in deze passage wat NSDC betreft de vinger op de zere plek.
Investeringen in onze digitale infrastructuur blijven achter. Wat het beleid van EZK is om hier concreet wat aan te doen is onduidelijk. Want met alleen meer regie kom je er niet. Op de begroting is geen extra geld gereserveerd en ook de beleidsvoornemens zijn nog niet bekend. Dan vraag is dan hoe komen we er wel?
Na lezing van de Klimaat- en Energienota, ook van het ministerie van EZK, waarin datacenters nadrukkelijk worden gekoppeld aan een verwachte sterke stijging van de vraag naar electriciteit, wordt pas duidelijk dat het kabinet komt met een “een integrale visie op het belang van datacenters, en de ruimtelijke en energie inpassing”. Deze visie wordt Q4 van 2026 verwacht.
Al met al is de afdronk van deze stukken wat zuur. Het kabinet erkent het belang van een eigen soevereine digitale infrastructuur, maar kan of wil er nog steeds geen middelen voor vrijmaken.
Dat is zorgwekkend, want we kennen de Europese ambities, we kennen de oproep van Draghi en Wennink. We weten wat de ambities zijn zoals geformuleerd in de NDS ten aanzien van een soevereine Rijkscloud, maar zonder investeringen in een soevereine fysieke infrastructuur, van zeekabels tot datacenters gaat dit niet vliegen.
Een sterke, soevereine digitale infrastructuur kan alleen ontstaan als er duidelijk en ambitieus beleid is. Nederlandse en Europese partijen moeten weten waar ze aan toe zijn, de overheid aan hun zijde vinden als belangrijke klant en dan kan er een ecosysteem ontstaan waarin Nederlandse en Europese technologiebedrijven, waaronder datacenters, kunnen groeien. Afwachten tot Europa komt met kaders of antwoorden is onvoldoende.
